Επειτα από μία δεκαετία με αδιάκοπες ήττες από τους κεντροδεξιούς, οι δανοί Σοσιαλδημοκράτες σήκωσαν και πάλι κεφάλι, με την ηγέτιδα τους Χέλε Θόρνινγκ-Σμιντνα γίνεται η πρώτη γυναίκα πρωθυπουργός στην ιστορία της χώρας του Αμλετ. Η 44χρονη δανέζα πολιτικός δεν θα κυβερνήσει βέβαια μόνη της, αλλά μαζί με δύο επίσης δυναμικές κυρίες που ηγούνται των άλλων δύο κομμάτων του «Κόκκινου Συνασπισμού». Και μπορεί η... θηλυκή εταιρεία που συνέστησαν να μην είναι και η σταθερότερη πολιτική συμμαχία που έχουμε δει, αλλά το βέβαιο είναι ότι οι Δανοί πήραν την τελευταία δεκαετία μια ισχυρή δόση από το κοκτέιλ νεοφιλελευθερισμού και ξενοφοβίας που τους «κέρασε» η κεντροδεξιά παράταξη και δεν θέλουν άλλο...
Η νίκη της Κεντροαριστεράς δεν ήταν πάντως εύκολη, όπως καθόλου εύκολη δεν θα είναι και η «αλλαγή σελίδας» που υπόσχεται η ξανθιά πρωθυπουργός. Ο Συνασπισμός της κερδίζει 92 από τις 179 έδρες του Folketing (κοινοβούλιο) έναντι 86 της Κεντροδεξιάς υπό τον Λαρς Λόκε Ράσμουσεν , διαδόχου του συνεπωνύμου του (και πολύ πιο χαρισματικού) Αντερς Φογκ Ράσμουσεν που προτίμησε τις Βρυξέλλες και το ΝΑΤΟ από την Κοπεγχάγη.
Επίσης, πρέπει να σημειωθεί ότι το Σοσιαλδημοκρατικό Κόμμα όχι μόνο δεν πρώτευσε, αλλά με τις 44 έδρες που πήρε σημείωσε τη χειρότερη εκλογική επίδοση της ιστορίας του από το... 1903- απόδειξη ότι οι δανοί ψηφοφόροι δεν ξεχνούν τη δυσαρέσκεια που οδήγησε τους Σοσιαλδημοκράτες για δέκα χρόνια εκτός νυμφώνος. Πρώτοι, με 47 έδρες, βγήκαν οι Φιλελεύθεροι του Ράσμουσεν- και ας έχασαν την εξουσία. Γι΄ αυτό ίσως και ο Ράσμουσεν, παραδίδοντας στην ωραία Χέλε τα κλειδιά του πρωθυπουργικού γραφείου, δήλωσε ξινά ότι«είναι δανεικά,όχι χάρισμα»...
Οπως θα δούμε πιο αναλυτικά παρακάτω, δεν είναι υπερβολή να πει κανείς ότι η φωτογενής, αλλά μάλλον άπειρη πολιτικά κυρία Θόρνινγκ-Σμιντ κέρδισε την πρωθυπουργία χάρη στην κακή διαχείριση της οικονομικής κρίσης- της χειρότερης μετά τον Β΄ Παγκόσμιο Πόλεμο- από τον απερχόμενο πρωθυπουργό κ. Ράσμουσεν, αλλά και λόγω της φρίκης που ενστάλαξε στις ψυχές των Δανών το μαζικό έγκλημα του νορβηγού ακροδεξιού Αντερς Μπέρινγκ Μπρέιβικ στο νησί Ουτόγια. Για πρώτη φορά εδώ και πολλά χρόνια η δανέζικη Ακροδεξιά- το Κόμμα του Δανέζικου Λαού (DΡΡ), χάρη στην κοινοβουλευτική στήριξη του οποίου κυβερνούν τα τελευταία χρόνια οι κεντροδεξιοί του «Μπλε Συνασπισμού»αναγκάστηκε να «λουφάξει» κατά τη διάρκεια της προεκλογικής περιόδου, με αποτέλεσμα το ζήτημα της μετανάστευσης να περάσει σε δεύτερη μοίρα και το εκλογικό σώμα να ψηφίσει με βάση, πρωτίστως, την οικονομία.
Η οικονομική κρίση μετέτρεψε το πλεόνασμα σε έλλειμμα, το οποίο, σύμφωνα με τις προβλέψεις, θα φθάσει στο 4,6% του ΑΕΠ τον επόμενο χρόνο, ενώ την ίδια στιγμή οι τράπεζες της χώρας έχουν δεχτεί σοβαρότατο πλήγμα, αναγκάζοντας τη δεξιά κυβέρνηση να κρατικοποιήσει ως τώρα εννέα χρηματοπιστωτικά ιδρύματα μέσα σε τρία χρόνια! Και μπορεί τα χειρότερα να πέρασαν, αλλά η οικονομική στασιμότητα παραμένει και το «σκανδιναβικό μοντέλο» κράτους πρόνοιας έχει από καιρό ξεπεράσει τα όριά του, δεδομένου ότι (όπως προέκυψε από επίσημα στοιχεία εν μέσω προεκλογικής περιόδου) το 45% των Δανών άνω των 15 ετών ζει χάρη σε διάφορες μορφές κρατικής χρηματοδότησης!
Τα αδιέξοδα στην οικονομική πολιτική της απελθούσας κυβέρνησης ήταν και το βασικό μήνυμα της προεκλογικής εκστρατείας της κυρίας ΘόρνινγκΣμιντ, η οποία στις πανηγυρικές δηλώσεις της είπε «αντίο» «στα δέκα χρόνια διακυβέρνησης από την αστική τάξη, κατά τα οποία επήλθε πλήρες πάγωμα της οικονομίας». Η δική της συνταγή, όπως την ανέπτυξε προεκλογικά, είναι καθαρά κεϊνσιανή: έξοδος από την ύφεση μέσα από αύξηση των δημοσίων δαπανών και επενδύσεων. Μεταξύ των βασικών της προγραμματικών δηλώσεων είναι η αύξηση του χρόνου εργασίας του κάθε εργαζομένου κατά 12 λεπτά την ημέρα. Ετσι, όπως αναφέρουν οι υποστηρικτές της, θα μπορέσει να αυξηθεί η παραγωγικότητα, γεγονός που θα βοηθήσει στο να ξεκινήσει ένας νέος κύκλος οικονομικής ανάπτυξης. Η αύξηση αυτή των ωρών εργασίας θα αποφασιστεί από κάθε επιχείρηση ξεχωριστά.
Ωστόσο τώρα που κερδήθηκε η εξουσία θα πρέπει η κυρία Θόρνινγκ-Σμιντ να βρει μια κοινή γραμμή που θα ενώσει τα δύο αντίρροπα άκρα του Συνασπισμού της: από τη μια μεριά, την αριστερή, έχει τη χαρισματική 29χρονη ηγέτιδα της Πρασινο-Κόκκινης Συμμαχίας, τη Γιοχάνε Σμιντ-Νίλσεν, η οποία διπλασίασε την ισχύ του κόμματός της κατακεραυνώνοντας τις άδικες παραχωρήσεις της Δεξιάς προς τα οργανωμένα επιχειρηματικά συμφέροντα της χώρας σε βάρος των λιγότερο προνομιούχων. Από την άλλη πλευρά, την πιο κεντρώα, υπάρχει το κόμμα των Φιλελεύθερων Κοινωνιστών της «αυστηρής» αλλά δημοφιλούς Μαργκρέτε Βεστάγκερ , που ναι μεν συνεργάζεται με τους «αριστερούς», αλλά πριν από λίγους μήνες υπερψήφισε στο κοινοβούλιο το πακέτο Ράσμουσεν για περικοπές στις πρόωρες συντάξεις και στους δικαιούχους επιδομάτων ανεργίας. Η κυρία Βεστάγκερ επιμένει ότι η συμφωνία εκείνηκόκκινο πανί για τους συμμάχους της«ισχύει», αλλά η κυρία Θόρνινγκ-Σμιντ στήριξε ολόκληρη την καμπάνια της στην κατάργηση του «ντιλ».
http://www.tovima.gr/world/article/?aid=420216&h1=true
